İçine Bir Kara Delik Koyarsak Zamanda Yolculuk Yapabileceğimiz Devasa Makine: Tipler Silindiri

Einstein’ın görelilik teorileri, zamanda yolculuğun mümkün olduğunu formüllerle kanıtladı. Yalnızca uzaya giden astronotları bile düşünerek bunun doğru olduğunu görebiliyoruz zaten.

Ancak geçmişe yolculuk yapmamız gerçekten de mümkün mü? Teorik olarak olsa bile fiziksel koşulları nasıl sağlayabiliriz ki? Frank Tipler’in ilginç bir önerisi var.

İlk olarak Einstein’ın görelilik teorileriyle başlayalım.

Einstein’ın görelilik kuramına göre zaman, farklı koşullardaki gözlemciler için farklı hızlarda akıyor. Mesela biz sabitken hareket eden bir cisim için zaman, daha yavaş akıyor.

Elbette bu farkına varamayacağımız kadar düşük bir hız miktarı. Ancak hız farkı, ışık hızına yaklaştıkça fark edilebilir hâle gelebilir. Böylece zamanlar arası yolculuk da yapılabilir. Daha doğrusu, geleceğe yolculuk yapılabilir.

Bir astronot üzerinden anlatalım. 2024 senesinde 20 yaşında olan bir astronotun uzaya gittiğini düşünelim. Işık hızının %99.5’i kadar hızla hareket eden bir uzay gemisiyle 5 yıl boyunca uzayda kalacak. 25 yaşında döndüğünde Dünya, 2029 yılında değil 2074 yılında olur. Kısacası astronot 50 yıl geleceğe yolculuk yapar. Hız arttıkça daha fazla geleceğe gitmesi de mümkün.

Unutmamak gerekir ki zamanın akışını değiştiren tek şey ışık hızı değil. Kütleçekim, zamanı bükebilir. Kütleçekim arttıkça zaman yavaşlar. Gezegenimizdeki bu yavaşlamalar ancak atom saatleri ile ölçülebilir ancak karadelik gibi kütle çekiminin fazla olduğu bir yere gidersek zamanın yavaşladığını gözle görülebilecek bir şekilde fark edebiliriz.

Böyle bir yere gitme imkânımız olsaydı geleceğe yolculuk da yapabilirdik yani. Evet, geleceğe yolculuk yapmanın teorikte mümkün olabileceğini anlamış olduk. Peki geçmişe ne demeli?

Geçmişe yolculuk yapabilir miyiz?

Görelilik teorilerine göre yapabiliriz fakat bunun için uygun fiziksel koşulların sağlanıp sağlanamayacağı muallak. Işık hızından daha hızlı hareket edebilirsek zaman geçmişe doğru akabilir ancak şimdiye kadar bildiğimize göre hiçbir kütleli cisim ışık hızını geçemez. Şimdilik görelilik teorilerini bir kenara bırakalım ve “Tipler silindiri” denilen teoriyi inceleyelim.

“Tipler silindiri” zamanda yolculuk yapmanın mümkün olduğunu söylüyor.

Frank Tipler’in 1974 yılında ortaya attığı “Tipler silindiri”, fiziksel koşulları sağlamaya odaklanıyor. Eğer Güneş’in kütlesinden 10 kat daha büyük, sıkıştırılmış, çok yoğun, ince ve uzun bir silindir yapılırsa ve bu silindir, dakikada birkaç milyar kez döndürülebilirse elimizde devasa bir zaman makinesi olur. Kara delikleri sıkıştırarak bir makineye dönüştürmek gibi âdeta.

İşte bu silindirin etrafında spiral bir yol izleyen uzay gemisi, bir uçtan diğerine hareket ettiğinde yöne bağlı olarak geçmişe veya geleceğe yolculuk yapabilir çünkü silindir boyunca ortaya çıkan hareket uzayı büker ve bükülmüş bölgeye giren kişi, bir zaman döngüsü içerisine düşer.

 

Daha detaylı açıklayalım. Dakikada birkaç milyar kez yapılan dönüşler, frame-dragging (referans sisteminin sürüklenmesi) etkisi ve geçmişe ışık altı zaman yolculuğuna imkân veren zaman benzeri eğrilerden oluşan alanlar yaratır.

Sürükleme etkisi; uzay-zamanı, silindirin yakınındaki nesnelerin ışık konilerini eğecek şekilde büker. Işık konisinin bir kısmı, uzay-zamanda, zaman ekseni boyunca geriye doğru gider. Böylece hızlanan bir uzay aracı, kapalı zaman benzeri eğrisi boyunca zamanda geriye doğru seyahat eder.

Ancak bu iddia hiçbir zaman kanıtlanamadı ve silindirin sonsuz olması gerektiği gibi engeller vardı. Tipler, dönme hızı yeterince hızlı olan sonlu bir silindirin de kapalı zaman benzeri eğriler üretebileceğini iddia etti.

Stephan Hawking ise “Evrenin her yerinde pozitif enerji varken sonlu Tipler silindiriyle zamanda yolculuk yapamazsınız. Ya sonsuz olacak ya da negatif enerji içerecek.” gibi sözlerle çeşitli eleştiriler getirdi. Teori hakkındaki fikir ayrılıkları devam ediyor fakat zamanda yolculuğa pratik olarak en çok yaklaşabildiğimiz teori olarak bilimde varlığını sürdürüyor.

Kaynaklar: Frank Tipler, Anderson Institute

İlginizi çekebilecek diğer içeriklerimiz:

Bir yanıt yazın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

dinamobet
1xbet
nakitbahis
ngsbahis
bahigo
onwin
paribahis
perabet
piabet
pinup
pulibet
redwin
sahabet
bahigo
perabet
ngsbahis
onwin
bahiscom
paribahis
belugabahis
tipobet
piabet
pulibet
sahabet
bahigo
limanbet
makrobet
mariobet
meritking
mobilbahis
mostbet
cratosslot
sekabet
dinamobet
bahigo
perabet
ngsbahis
onwin
bahiscom
paribahis
belugabahis
tipobet
bahigo
onwin
bahigo
betcup
matbet
mariobet
mariobet
setrabet giriş
supertotobet giriş
tarafbet giriş
tipobet giriş
tulipbet giriş
tümbet giriş
vdcasino giriş
winxbet giriş
betpark
betroad
bets10
bettilt
betvole
casibom
casinomaxi
casinoper
dinamobet
grandpashabet
goldenbahis
holiganbet
hovardabet
imajbet
interbahis
jojobet
asyabahis
bahsegel giriş
bahsegel giriş
casibom giriş
betvole
casibom
bets10
casinomaxi
casinomaxi
casinoper
cratosslot
dinamobet
dumanbet
grandpashabet
betvole
casibom
bets10
casinomaxi
casinomaxi
casinoper
cratosslot
dinamobet
dumanbet
grandpashabet
superbetin
sekabet giriş
baymavi
bahsegel
betonred
betmatik
betlike
setrabet
slotbar
superbahis
timebet
tipobet
tumbet
vdcasino
vevobahis
bahiscom
casibom giriş
lidyabet giriş
lidyabet
jojobet
betmarlo giriş
marsbahis giriş
betcup giriş
bets10
Asyabahis
betmoon
betnano
betkom
betine
bet
betebet
nakitbahis
mrbahis
mostbet
mobilbahis
milosbet
meritking
milanobet
matbet
markajbet
matadorbet
lordbahis
rexbet
rokubet
romabet
sahabet
savoybet
sekabet
setrabet
superbet
tarafbet
tipobet
tulipbet
tumbet
winxbet
neyine
noktabet
norabahis
oleybet
onbahis
onwin
orisbet
padisahbet
palacebet
paribahis
parmabet
perabet
piabet
pinup
pokerbeta
polobet
pusulabet
redwin
kralbet
ligobet
mariobet
limanbet
limanbet
matadorbet
matbet
meritking
milanobet
milosbet
mostbet
mrbahis
nakitbahis
extrabet
gobahis
gorabet
hilbet
ikimisli
Abdulla62630105
jetbahis
jojobet
klasbahis
betpark
betpas
betper
interbahis
goldenbahis
betcup
slotbar
asyabahis
xslot
restbet
rexbet
rokubet
romabet
sahabet
savoybet
sekabet
setrabet
supertotobet
superbet
tipobet
tarafbet
tulipbet
tumbet
winxbet
vdcasino
extrabet
favoribahis
favorisen
gobahis
gorabet
grandpashabet
hilbet
ikimisli
imajbet
intobet
jasminbet
jetbahis
jojobet
klasbahis
betorspin
betpark
betpas
betper
betroad
betsat
elexbet
avcılar escort
esenyurt escort
bahçeşehir escort
beylikdüzü escort
bakırköy escort
halkalı escort
şirinevler escort
şişli escort
istanbul escort
esenyurt escort
avcılar escort
tarafbet
betist giriş
showbet
xslot giriş
favorislot
barn festival
pragmatic slot oyunları
radissonbet
egt oyna
betmarlo
floating dragon oyna
bonus hunt" rel="dofollow">bonus hunt">bonus hunt
aresbet
tombala oyna
wild wild riches oyna
betibom
dog house megaways
diyarbet
diyarbet
diyarbet
diyarbet
wild west gold oyna
markaj giriş
trwin giriş
altıncasino
diyarbet
diyarbet
diyarbet
diyarbet
diyarbet
diyarbet
diyarbet
sugar rush oyna
hiperwin
sweet bonanza oyna
diyarbet
diyarbet
mrbahis
favorislot
markaj giriş
trwin
big bass bonanza oyna
gates of olympus oyna
egt oyna
favorislot
markaj giriş
trwin
betingo
bahisbudur
casi pol
casipol giriş
casipol giriş
casipol
casipol
romabet
mrbahis
casipol şikayetvar
casipol giriş
casipol twitter
casipol şikayet
casipol
casipol güncel giriş
casipol güncel
casipol giriş
casipol girişi
Betmarino
Maltcasino
Noktabet
Pokerklas
Klasbahis
Betingo
Avrupabet
Betcio
Pashagaming
Pusulabet
Betexper
Betsmove
Slotbar
Betnano
Galabet
Betexper
Cratossporting
Dumanbet
Elexbet
Favorislot
Gebze Escort
pendik escort